Beyni Taklit Eden Teknoloji: Dijital Terapötikler Sağlıkta Devrim Yaratıyor

BİLGE DOKTOR / İstanbul, Türkiye

İnsan beyninin karmaşık yapısını anlamak ve taklit etmek, tıp ve teknolojinin en önemli hedeflerinden biri olmaya devam ediyor. Bu alandaki son gelişmeler, dijital terapötikler (DTx) olarak adlandırılan yeni bir tedavi yaklaşımını beraberinde getiriyor. Üsküdar Üniversitesi ve NPİSTANBUL Hastanesi’nden bir grup araştırmacı, 02-05 Eylül 2025 tarihleri arasında Almanya’nın Münih kentinde düzenlenen "7. Uluslararası Temel ve Klinik Çok Modlu Görüntüleme Kongresi"ne katılarak, yapay zekâ ve nörobilimin geleceğini masaya yatırdı. Kongreye damgasını vuran bu çalışmalar, sağlık alanında kişiselleştirilmiş ve etkin tedavi planlarının dijital platformlar aracılığıyla nasıl sunulabileceğine dair umut verici sonuçlar ortaya koydu.

Nörobilimde Yapay Zekâ Dönüşümü

Prof. Dr. Kemal Arıkan’ın dönem başkanlığını yürüttüğü ve “Nörofizyoloji, Makine Öğrenme ve Yapay Zekâ” temasıyla düzenlenen kongrede, beynin karmaşık sinyallerini analiz etmek için yapay zekâ ve makine öğrenmesi yöntemlerinin kullanılması ele alındı. Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Yönetim Üst Kurulu Başkanı Prof. Dr. Nevzat Tarhan, bu teknolojilerin EEG, fMRI ve elektrofizyolojik verilerin yorumlanmasını geliştireceğini vurguladı. Konuşmasında, bu dönüşümün "biliş, duygu ve bilinci anlamaya daha da yaklaştıracağını" belirten Tarhan, NPİSTANBUL Hastanesi bünyesinde toplanan verilerin Üsküdar Üniversitesi laboratuvarlarında etkin bir şekilde analiz edilerek güçlü sonuçlar elde edildiğini söyledi. Bu kapasitenin uluslararası Ar-Ge projeleriyle geliştirilmesi hedefleniyor.

Dijital Terapötikler: Kişiselleştirilmiş Tıbbın Geleceği

"Nörobakım Alanında Dönüşüm" başlıklı oturumun başkanlığını yapan Prof. Tarhan, dijital terapötiklerin (DTx) yükselişine dikkat çekti. DTx’in, mobil uygulamalar, sanal platformlar ve giyilebilir cihazlar aracılığıyla kişiye özel izleme, eğitim ve rehabilitasyon hizmetleri sunduğunu belirten Tarhan, bu sayede hastaların genetik ve yaşam tarzı verilerinin dikkate alınarak özelleştirilmiş tedavi planlarının oluşturulabildiğini ifade etti. Bu yaklaşımın, kronik hastalıkların yönetimi, mental sağlık bozuklukları ve postoperatif iyileşme gibi birçok alanda büyük bir potansiyel taşıdığını dile getirdi. Dijital terapötiklerin, bireylerin tedavi süreçlerini optimize ederek sağlık sonuçlarını iyileştirmeyi hedeflediği belirtildi.

Alzheimer ve Demansa Karşı Dijital Çözümler

Kongre, özellikle yaşlanan nüfusla birlikte artan demans ve Alzheimer hastalığına yönelik dijital çözümlere odaklandı. NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Barış Metin, demans hastalarının yaşamını kolaylaştıracak dijital uygulamalara değinerek, bu araçların hastaları zihinsel açıdan zinde tutmak ve bakım verenlerin yükünü hafifletmek için güçlü bir çözüm sunduğunu söyledi. Prof. Dr. Metin, Üsküdar Üniversitesi'nin AB destekli "MEDGPT" projesi hakkında da bilgi verdi. Bu proje ile, hastaların etkileşimli olarak kullanabileceği ve hekimlerin teşhis ile takibini kolaylaştıracak bir uygulama geliştirilmesi hedefleniyor.

Nörobilim doktora öğrencisi Shams Farhad ise, Üsküdar Üniversitesi tarafından Alzheimer’a yönelik geliştirilen VR ve yapay zekâ destekli "Voctor Health – VH Alzheimer" sisteminin ilk sonuçlarını paylaştı. Farhad, sistemin göz, el ve baş hareketlerinden dinamik ölçümler yaparak erken bilişsel bozulmaları saptayabildiğini ve gelecekte EEG entegrasyonuyla gerçek zamanlı beyin aktivitesi analizlerinin mümkün olacağını belirtti.

Genç Araştırmacı Ödülü Üsküdar'a

Kongrede, Üsküdar Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Elvan Çiftçi de Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) tedavisinde kullanılan manyetik uyarım (dTMU/rTMU) tedavileri üzerine yaptığı çalışmalarla dikkat çekti. Çiftçi, çalışmalarında erken yaş ve frontal delta gibi biyobelirteçlerin tedaviye yanıtı öngörmede önemli olduğunu kanıtladı. Başarılı çalışmaları dolayısıyla Dr. Öğr. Üyesi Elvan Çiftçi, 2025 yılı ECNS Derneği tarafından "Genç Araştırmacı" (Young Investigator) ödülüne layık görüldü.

Bu gelişmeler, tıp ve teknolojinin kesişim noktasında ne kadar hızlı ilerlendiğini ve kişiselleştirilmiş tedavi yöntemlerinin gelecekte sağlık hizmetlerinin temelini oluşturacağını gösteriyor. Türkiye'den gelen araştırmacıların bu uluslararası platformda elde ettiği başarılar, geleceğin tıp biliminde önemli bir rol oynayacaklarını kanıtlıyor.

www.bilgedoktor.com