Türk aile yapısının röntgeni: Erkek reis, kadın eşitlik diyor

BİLGE DOKTOR / İSTANBUL, TÜRKİYE — 16 ARALIK 2025

Üsküdar Üniversitesi ve Method Research Company iş birliğiyle gerçekleştirilen "Kadın ve Erkeklerin Dünyası Araştırması", Türk toplumunun sosyolojik kodlarını gözler önüne serdi. 7 bölge ve 22 şehirde bin 363 kişiyle yüz yüze yapılan çalışma, evdeki iktidar mücadelesinden iş hayatındaki eşitsizliğe kadar çarpıcı sonuçlar ortaya koydu.

Araştırmanın en dikkat çeken bulgusu, ev içi rollerdeki algı farkı oldu. Erkeklerin yüzde 35’i kendilerini "evin reisi" olarak tanımlarken, kadınların yüzde 46’sı "eşimle eşitiz" diyerek eşitlikçi bir yapıyı savunduğunu belirtti.

Evde "reis" çatışması: Erkek dinleniyor, kadın çalışıyor

Araştırma, evin erkekler için bir "sığınak", kadınlar içinse bir "mesai alanı" olduğunu verilerle doğruladı. Erkeklerin yüzde 56’sı evde stres hissetmediğini belirtirken, kadınlarda bu oran yüzde 47’de kaldı.

Erkekler evi dinlenme alanı olarak görürken, kadınların ev içi sorumluluklar nedeniyle stres yükünün devam ettiği gözlemlendi. "Evdeki rolünüz nedir?" sorusuna erkeklerin sadece yüzde 26'sı eşitlik vurgusu yaparken, kadınlarda bu oran yüzde 46'ya yükseldi.

İş hayatında "cam tavan" sendromu

Çalışma, iş dünyasındaki "cam tavan" etkisini de rakamlarla kanıtladı. Çalışan erkeklerin yüzde 29’u kendisini "yönetici" olarak tanımlarken, kadınlarda bu oran sadece yüzde 8’de kaldı.

Erkeklerin yüzde 48’i iş yerinde saygı gördüğünü ve fikirlerinin alındığını belirtirken, kadınların sadece yüzde 31’i bu hissi paylaştı. Bu veriler, kadınların iş hayatında var olsalar bile karar verici pozisyonlara erişimde zorluk yaşadığını gösteriyor.

Erkek sağlığını abartıyor, kadın hijyene önem veriyor

Sağlık ve hijyen alışkanlıklarında da cinsiyetler arası uçurum dikkat çekti:

• Hijyen: Kadınlar günde ortalama 9 kez el yıkarken, erkeklerde bu sayı 7.

• Öz Bakım: Kadınların yüzde 84’ü kişisel bakımını yeterli bulurken, erkeklerde bu oran yüzde 70.

• Sağlık Algısı: Erkekler daha fazla sigara ve alkol tüketmesine rağmen kendilerini yüzde 78 oranında "sağlıklı" hissediyor. Kadınlar ise daha sağlıklı yaşamalarına rağmen kronik hastalıklarla (tansiyon, şeker) daha fazla mücadele ediyor.

Ortak payda: "Aile kutsaldır"

Tüm bu görüş ayrılıklarına rağmen toplumun birleştiği tek nokta "aile" kavramı oldu. Hem kadınların hem de erkeklerin yüzde 90'ından fazlası "Aile kutsaldır" görüşünde birleşti.

Ancak evlilik kurumuna bakış açısında nüanslar mevcut. Kadınlar evlilikte "yasal güvence ve resmiyet" ararken, erkekler "imam nikahı" veya "birlikte yaşama" gibi alternatif modellere daha sıcak bakıyor. "Sadece imam nikahı ile evlilik olabilir" diyen erkeklerin oranı yüzde 29 iken, kadınlarda bu oran yüzde 14 seviyesinde kaldı.

www.bilgedoktor.com